Już za rok minie 15 lat inicjatywy LEADER - 7 zasad LGD

Drukuj
poniedziałek, 17 sierpień 2020 Michał Kasprzak Kategoria: Aktualności Odsłony: 7160

Stowarzyszenie „Lider Pojezierza” jako Lokalna Grupa Działania to jedna z wielu istniejących tego typu organizacji w Unii Europejskiej.
Lokalne Grupy Działania są najbardziej oryginalną cechą inicjatywy LEADER.
Aby lepiej zrozumieć istotę działalności takich stowarzyszeń jak nasze Stowarzyszenie warto poznać idee jakie przyświecają temu programowi, jego historię oraz główne cele.

Powołanie programu LEADER było jednym z efektów kryzysu, który pod koniec lat osiemdziesiątych XX w. dotknął Wspólną Politykę Rolną (WPR) w jej dotychczasowej formie. Kryzys spowodował:

Konieczna okazała się reforma Wspólnej Polityki Rolnej. Wiązała się ona z tworzeniem nowej koncepcji rozwoju obszarów wiejskich i samego rolnictwa. Dokonano próby zerwania z dotychczas forsowanym obrazem wsi jako miejsca, w którym przede wszystkim produkuje się żywność, nie biorąc pod uwagę efektów środowiskowych i społecznych. Postawiono sobie za cel zrównoważony i trwały rozwój obszarów wiejskich przy uwzględnieniu jej lokalnej specyfiki. Przydatnym narzędziem w realizacji wspomnianych celów miał być program LEADER

Nazwę LEADER tworzą pierwsze litery francuskich słów będących pełną nazwą programu:

"Związki Pomiędzy Działaniami na Rzecz Rozwoju Gospodarczego Wsi”
(„Liasison Entre Actions de Development de L Ekonomie Rurale”

Ideą Programu LEADER jest przekazanie podejmowania decyzji mieszkańcom obszaru, na którym mieszkają. Sami mogą decydować o tym jakie pomysły i przedsięwzięcia będą wdrażane w ramach otrzymanych funduszy. Lokalne podejście powiązane z określonym obszarem, wpływa na lepsze zdefiniowanie problemów obszaru i określenie sposobów ich rozwiązania.

LEADER jest podejściem przekrojowym, które ma przyczynić się do 
aktywizacji społeczności wiejskich poprzez włączenie partnerów
społecznych i gospodarczych do planowania i wdrażania lokalnych inicjatyw

Dzięki funduszom Leadera na ponad 1000 obszarach wiejskich w państwach „byłej piętnastki” zaszły bardzo korzystne zmiany: znacznie wzrosła atrakcyjność tych obszarów, zmienia się jakość życia, mieszkańcy uwierzyli, ze na wsiach też można żyć godnie, twórczo i realizować swoje plany.

Program LEADER charakteryzuje się poprzez 7 cech / zasad:

  1. Terytorialność– gminy od 5 tys. – 150 tys. z wyłączeniem miast powyżej 20 tys. mieszkańców
  2. Oddolność inicjatywy– mieszkańcy przez LGD decydują co i jak chcą robić
  3. Integralność podejściai widzenia spraw w szerokim kontekście konkretnego obszaru
  4. Partnerstwo– równouprawnienie wśród członków trzech sektorów: publicznego, gospodarczego i społecznego
  5. Samodzielne zarządzanie na poziomie lokalnym. LGD zarządza swoimi finansami wg określonych zasad.
  6. Innowacyjność– Leader to sposób na poszukiwaniu nowych rozwiązań problemów przed jakimi stają mieszkańcy konkretnego terenu
  7. Współpraca z innymi LGD w rejonie, kraju czy zagranicą

LEADER to coś więcej niż kolejny program dotujący projekty,
to również swoista filozofia i duch.
W programie LEADER nie chodzi tylko pieniądze.
Chodzi przede wszystkim o ludzi, którzy tworzą społeczność lokalną 
(konferencja  „Leader in the New Member States”, Tihany, październik 2006)

Sukces LEADER, mierzony zmianą sposobu myślenia o podejściu do oddolnego rozwoju, powstaniem wielu lokalnych inicjatyw mających na celu rozwój poszczególnych społeczności wiejskich, spowodował, że uruchomiono trzy następujące po sobie edycje tego programu:

„Pilotażowy Program Leader +” sprzyjał lepszemu wykorzystaniu potencjału rozwojowego terenów, poprawie ich konkurencyjności jako miejsca zamieszkania i prowadzenia działalności gospodarczej, a także przyczynił się do aktywizacji oraz współpracy lokalnych środowisk.

W latach 2007-2013 LEADER został włączony do głównego nurtu polityki UE w zakresie rozwoju obszarów wiejskich przestając być osobnym programem.

Stał się częścią programów finansowanych ze środków EFRROW (Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich). W ramach wdrażania działania osi 4 LEADER utworzono około 2350 LGD w całej UE.

W latach 2014-2020 LEADER działa coraz lepiej we wszystkich krajach Unii Europejskiej.

Pokonuje  problemy we wdrażaniu Lokalnych Strategii Rozwoju na swoich obszarach jednak na przeszkodzie stoją nie zawsze przyjazne przepisy krajowe. Nie dotyczy to tylko Polski. Program Leader w sposób widoczny pozytywnie oddziaływuje na lokalną społeczność. Wspiera inicjatywy tworzące nowe przedsiębiorstwa, pomaga rozwijać się istniejącym. Współpracuje z samorządem lokalnym w polepszaniu lokalnej infrastruktury. Łączy inicjatywy pomiędzy sektorami: społecznym, gospodarczym i publicznym. Tworzy wspólnotę na obszarach wiejskich i miejskich wokół inicjatywy Leader.     

 

Tagged Under